گزارش/

نوزایی فرهنگی با پیوند میراث گذشته و نیازهای امروز

1405/08/28 - 10:43 - کد خبر: 173699 نسخه چاپی

نصر: در نشست «هم‌اندیشی فرهنگ عمومی آذربایجان؛ از میراث فرهنگی تا زیست معاصر» با بررسی موضوعاتی چون نوزایی فرهنگی، زبان مادری و شعر و ادبیات آذربایجان، بر ضرورت پیوند میراث گذشته با زندگی امروز و احترام به تنوع فرهنگی تأکید شد.

به گزارش نصر، نشست «هم‌اندیشی فرهنگ عمومی آذربایجان؛ از میراث فرهنگی تا زیست معاصر» با حضور جمعی از صاحب‌نظران، استادان دانشگاه، پژوهشگران و فعالان فرهنگی در اتاق بازرگانی تبریز برگزار شد. سخنرانان در این نشست درباره فرهنگ و هویت، نوزایی فرهنگی، جایگاه زبان مادری و ادبیات آذربایجان و حفاظت از بازار تاریخی تبریز دیدگاه‌های خود را مطرح کردند.
فیروز راد، جامعه‌شناس و استادیار دانشگاه، در سخنانی با موضوع «تأملی در سرشت و سرگذشت فرهنگ» گفت: در کنار بازار تجاری، باید به بازار فرهنگ نیز توجه کرد؛ زیرا فرهنگ هم مانند دیگر حوزه‌ها به جریان تبادل، تولید و عرضه نیاز دارد.
وی با اشاره به ریشه واژه فرهنگ و پیوند آن با مفاهیمی چون پرورش و کشاورزی افزود: همان‌گونه که کشاورزی با کاشت و پرورش بذر سروکار دارد، فرهنگ نیز با پرورش استعدادها، توانایی‌ها و ظرفیت‌های انسانی مرتبط است. از همین رو، این واژه در گذشته با مفاهیمی همچون آموزش، پرورش، معرفت و دانش به کار می‌رفت.
این جامعه‌شناس فرهنگ را شبکه‌ای گسترده از باورها، ارزش‌ها، هنجارها، الگوها، نظام‌های معنایی و نمادین و ابزارها و نهادهایی دانست که در طول تاریخ شکل گرفته و از نسلی به نسل دیگر منتقل شده‌اند.
راد با اشاره به ویژگی‌های فرهنگ اظهار کرد: فرهنگ همگانی است، در کنار جنبه‌های اجباری از جنبه‌های اختیاری نیز برخوردار است و با وجود برخورداری از ثبات، همواره تغییر می‌کند. شناخت این ویژگی‌ها برای جامعه اهمیت دارد.
وی با بیان اینکه پدیده‌هایی مانند زبان، خانواده، آموزش، اقتصاد، دین و هنر در جوامع مختلف جلوه‌های متفاوتی دارند، گفت: پذیرش تکثر فرهنگی به معنای پرهیز از تعصب و ظاهربینی و احترام به تفاوت‌هاست. فرهنگ را باید همچون رنگین‌کمانی از تنوع‌ها دید، نه پدیده‌ای یکدست.
این استاد دانشگاه با اشاره به آیه ۱۳ سوره حجرات افزود: تفاوت‌های فرهنگی و قومی نباید به ابزاری برای برتری‌جویی گروهی بر گروه دیگر تبدیل شوند؛ بلکه باید زمینه شناخت متقابل را فراهم کنند.
راد فرهنگ ایرانی را متشکل از سه مؤلفه ملی، مذهبی و مدرن دانست و گفت: هر سه مؤلفه در شکل‌گیری هویت فرهنگی جامعه ایران نقش دارند. به گفته وی، نوروز و سنت‌های ملی، فرهنگ اسلامی و مذهبی و نیز فرهنگ مدرن که در پی ارتباطات تاریخی، تجاری و فرهنگی با جهان غرب گسترش یافته، از جلوه‌های این مؤلفه‌ها هستند.
وی با اشاره به تحولات حدود ۱۲۰ سال گذشته ایران، انقلاب مشروطه را متأثر از مفاهیمی چون آزادی، عدالت و قانون‌گرایی، نهضت ملی شدن صنعت نفت را متکی بر ارزش‌های ملی و انقلاب اسلامی سال ۱۳۵۷ را برخاسته از مؤلفه‌های دینی و مذهبی توصیف کرد.
این جامعه‌شناس تأکید کرد: جامعه ایران برای دستیابی به سعادت، آرامش و آسایش باید این سه مؤلفه فرهنگی و حاملان آن‌ها را به رسمیت بشناسد و میان فرهنگ ملی، مذهبی و مدرن توازنی برقرار کند.

نوزایی فرهنگی با پیوند گذشته و امروز
اصغر ایزدی جیران، مردم‌شناس، نویسنده و استادیار دانشگاه، نیز با موضوع نوزایی فرهنگی گفت: مفهوم فرهنگ عمومی هنوز آن‌گونه که باید در جامعه جا نیفتاده است.
وی افزود: نوزایی فرهنگی به معنای کنار گذاشتن یا حذف فرهنگ گذشته نیست، بلکه باید بتوان آن را با شرایط تازه پیوند زد و از دل آن شکل‌های جدید فرهنگی پدید آورد.
این مردم‌شناس با اشاره به ظرفیت‌های تاریخی منطقه، احیای بناهای قدیمی و تبدیل برخی فضاها، از جمله یخچال‌های تاریخی، به کافه و محیط‌های فرهنگی را نمونه‌ای از پیوند میراث گذشته با زندگی امروز دانست. او همچنین شکل‌گیری جریان‌هایی مانند رپ ترکی را نمونه‌ای از پدیدآمدن گونه‌های تازه فرهنگی ارزیابی کرد.
ایزدی جیران با تأکید بر اهمیت زبان مادری گفت: یکی از مطالبات حوزه فرهنگ و زبان مادری، کنارگذاشتن نگاه امنیتی به فرهنگ و فراهم‌کردن زمینه برای کاهش چنین رویکردی است.
وی همچنین اصلاح ساختارهای اداری را ضروری دانست و افزود: پژوهش‌گریزی در برخی زمینه‌ها از موانع شناخت و توسعه ظرفیت‌های فرهنگی آذربایجان است.

حفاظت از بازار تاریخی و تقویت سرمایه اجتماعی
اکبر تقی‌زاده، معمار و مرمتگر و چهره ماندگار میراث فرهنگی، در این نشست با اشاره به اهمیت حفاظت از بازار تاریخی تبریز گفت: باید بررسی کرد که حفاظت از یک اثر تاریخی چگونه می‌تواند زمینه‌ساز حفاظت از دیگر آثار نیز باشد.
وی بازار تبریز را سازه‌ای دیرپا و بخشی از هویت تاریخی شهر دانست و افزود: این بازار در دوره‌های مختلف تاریخی به حیات خود ادامه داده و پس از زلزله‌ای که بخش‌های گسترده‌ای از تبریز را ویران کرد، فعالیت خود را از سر گرفته است.
تقی‌زاده با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای احیای بازار تاریخی اظهار کرد: برای تأمین آجر مورد نیاز بازار، دو کوره آجرپزی در تبریز ایجاد شد و با انتخاب هیئت امنای بازار، زمینه حضور سرمایه‌های انسانی در مدیریت و احیای این مجموعه فراهم آمد.
وی اضافه کرد: در کنار سرمایه انسانی، سرمایه اجتماعی نیز در بازار شکل گرفت و مفاهیمی مانند اعتماد، مشارکت و احساس امنیت تقویت شد؛ موضوعی که به رضایت عمومی و رونق فعالیت‌های تجاری انجامید.

تأکید بر معرفی چهره‌های شعر و ادبیات آذربایجان
خسرو سرتیپی، شاعر، پژوهشگر و فعال فرهنگی، نیز با اشاره به جایگاه شعر و ادبیات آذربایجان گفت: شعر این خطه هنوز جایگاه شایسته خود را در جامعه نیافته است و هنگام صحبت از شعر آذربایجان، بسیاری تنها شهریار را می‌شناسند؛ در حالی که چهره‌هایی چون صراف، نباتی و فضولی نیز از بزرگان این ادبیات هستند.
وی بر ضرورت شناخت و معرفی گسترده‌تر ظرفیت‌های ادبی آذربایجان تأکید کرد و افزود: علاقه‌مندی به شاعران آذربایجان نباید به‌عنوان تقابل با شاعران دیگر فرهنگ‌ها تعبیر شود.
سرتیپی خاطرنشان کرد: دوست داشتن فضولی و نباتی به معنای دوست نداشتن حافظ نیست و شعر و ادبیات نباید به عرصه تقابل و مرزبندی‌های بی‌مورد تبدیل شود.
انتهای پیام/
نوزایی فرهنگی با پیوند میراث گذشته و نیازهای امروز خبرگزاری ایرنا

ثبت نظر

نمایش 0 نظر

سامانه مولد پرتال ستاک