به گزارش نصر، در دومین بخش از مجموعه گزارشهای «
نبض سلامت تبریز»، اینبار به یکی از ملموسترین مشکلات حوزه درمان شهر میپردازیم؛ تمرکز مراکز درمانی و مطبها در هسته مرکزی شهر و ترافیک و ازدحامی که در پی آن شکل گرفته است.
مطبها متمرکز شدند، خیابانها همان خیابانها ماندند
بخش قابل توجهی از مطب پزشکان متخصص، آزمایشگاهها، مراکز تصویربرداری، داروخانهها و
مراکز درمانی تبریز در محدوده مرکزی شهر و محورهای شناختهشده پزشکی متمرکز شدهاند.
در مقابل، ظرفیت معابر این مناطق متناسب با حجم سفرهای روزانه درمانی توسعه نیافته است. افزایش تعداد خودروها و وابستگی گسترده شهروندان به خودروی شخصی، در کنار محدودیت پوشش و دسترسی حملونقل عمومی برای برخی سفرهای درمانی، فشار بیشتری بر این محدودهها وارد کرده است.
شرایط برای بیماری که به دلیل وضعیت جسمانی، سن بالا یا محدودیت حرکتی امکان استفاده آسان از حملونقل عمومی را ندارد، دشوارتر هم میشود. برای چنین فردی، رسیدن خودرو تا نزدیکی مقصد یک انتخاب رفاهی نیست، بلکه گاهی یک ضرورت است.
نسخهای که با جستوجوی جای پارک آغاز میشود
یکی از تکراریترین مشکلات مراجعهکنندگان به مراکز درمانی مرکز تبریز، نبود فضای پارک کافی و پارکینگهای در دسترس است.
بیماری که ساعت مشخصی برای ویزیت دارد، ممکن است پیش از رسیدن به مطب دقایق زیادی را در کوچهها و خیابانهای اطراف برای پیدا کردن جای پارک سپری کند. نتیجه، افزایش ترددهای دورانی خودروها، تشدید ترافیک، مصرف سوخت و البته اضطراب بیمار و همراهان اوست.
این مشکل زمانی بیشتر خود را نشان میدهد که چند ساختمان پزشکان، مرکز تشخیصی و داروخانه در یک محدوده کوچک فعالیت میکنند، اما زیرساخت پارکینگ متناسب با حجم مراجعهکنندگان وجود ندارد.
یک بیمار، چند مقصد
مشکل تنها به رسیدن به پزشک ختم نمیشود. پراکندگی خدمات مکمل درمانی نیز میتواند تعداد سفرهای درونشهری را افزایش دهد.
بیمار ابتدا برای ویزیت به یک نقطه میرود، برای آزمایش یا رادیولوژی و اسکن راهی نقطهای دیگر میشود و سپس برای تهیه دارو یا دریافت خدمت دیگری باید مقصد سومی را جستوجو کند.
در نبود مجموعههای درمانی یکپارچه که بتوانند زنجیرهای از خدمات مورد نیاز بیمار را در یک محدوده ارائه کنند، یک فرآیند درمانی ساده ممکن است به چند سفر شهری تبدیل شود.
موضوع برای بیماران شهرستانی نیز اهمیت بیشتری دارد. تبریز به عنوان یکی از قطبهای درمانی شمالغرب کشور، پذیرای بیمارانی از شهرهای اطراف و دیگر استانهاست و بخشی از این مراجعان شناخت کافی از معابر، پارکینگها و مسیرهای شهری ندارند.
هزینه درمان فقط عدد روی قبض نیست
در محاسبه هزینههای درمان معمولاً نخستین اعداد مورد توجه، هزینه ویزیت، دارو، آزمایش یا تصویربرداری است؛ اما هزینه واقعی مراجعه به مراکز درمانی به همین موارد محدود نمیشود.
زمان از دسترفته در ترافیک، هزینه سوخت، استهلاک خودرو، هزینه پارکینگ یا تاکسی و مهمتر از همه فشار روانی واردشده به بیمار و خانواده او نیز بخشی از هزینه پنهان درمان است.
ممکن است هرکدام از این موارد به تنهایی رقم بزرگی به نظر نرسد، اما وقتی یک بیمار برای تکمیل روند درمان خود ناچار به چندین مراجعه باشد، مجموع این هزینهها قابل توجه خواهد بود.
درمان باید به بیمار نزدیک شود
حل این مسئله صرفاً با ساخت پارکینگ یا تعریض خیابانها ممکن نیست. آنچه تبریز به آن نیاز دارد، نگاه یکپارچه به سلامت و برنامهریزی شهری است.
توسعه مراکز جامع درمانی در شرق، غرب و دیگر مناطق شهر، توزیع متوازنتر مطب پزشکان و خدمات تشخیصی، تقویت حملونقل عمومی در مسیرهای منتهی به مراکز پزشکی، توسعه پارکینگهای در دسترس و تجمیع خدماتی مانند ویزیت، آزمایشگاه، تصویربرداری و داروخانه میتواند بخشی از سفرهای غیرضروری درمانی را کاهش دهد.
همزمان، توسعه نوبتدهی دقیق، خدمات غیرحضوری در موارد ممکن و دسترسی دیجیتال به نتایج آزمایشها و تصاویر پزشکی نیز میتواند از مراجعات تکراری بکاهد.
در شهری به وسعت تبریز، کیفیت نظام سلامت را نمیتوان تنها با تعداد پزشکان، بیمارستانها و تجهیزات پزشکی سنجید. دسترسی آسان به درمان نیز بخشی از درمان است.
برای بیماری که با درد و نگرانی راهی پزشک میشود، نیمساعت سرگردانی برای یافتن جای پارک یا عبور از ترافیک سنگین، مسئلهای حاشیهای نیست.
شاید وقت آن رسیده باشد که در برنامهریزی سلامت تبریز، علاوه بر پرسش «چه خدماتی داریم؟»، یک پرسش سادهتر نیز جدی گرفته شود:
مردم چقدر آسان به این خدمات میرسند؟
«نبض سلامت تبریز» ادامه دارد…
در قسمتهای بعدی این مجموعه، ابعاد دیگری از وضعیت درمان، زیرساختهای سلامت و دسترسی شهروندان به خدمات پزشکی در تبریز بررسی خواهد شد.
انتهای پیام/