از خبرزدگی تا بحران افق!

متن یادداشت ارسالی به شرح زیر است:

در پاسخ به سرمقاله‌ی سردبیر نصر با عنوان «خبر دیگر مهم نیست»

جناب آقای امیر کریم‌زاد شریفی؛ سردبیر محترم رسانه نصر
یادداشت دقیق شما درباره‌ی «خبرزدگی»، نشانه‌های یک خستگی مفرط را به‌درستی ترسیم می‌کند. با این حال، این پدیده بیش از آنکه «بحران خبر» باشد، نشانگان یک بحران عمیق‌تر است: بحرانِ فقدان افق. جامعه‌ای که در معرض انبوهی از داده‌ها قرار می‌گیرد، اما در زندگی روزمره‌اش چشم‌انداز روشن‌تری برای تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی نمی‌یابد، به‌ناگزیر به این نتیجه می‌رسد که خبر، دیگر «جهت» نمی‌دهد؛ تنها «تکرار» می‌شود.
این وضعیت، یک تنش کلاسیک در فلسفه‌ی آگاهی را به میان می‌کشد. از یک سو، وسوسه‌ی افلاطونی برای بیرون کشیدن جامعه از «غار سایه‌ها» و نمایش حقیقت، و از سوی دیگر، ضرورت پوپریِ نقد بی‌امانِ هر روایتِ مدعیِ کمال. رسانه امروز دقیقاً در میان همین دوگانه ایستاده است. مسئله دیگر کاهش توجه مخاطب نیست؛ تهدیدِ انگیزه‌ی جمعی برای فهمیدن است. مخاطب امروز در سکوت خود می‌پرسد: «این خبر، چه تغییری در امکانِ معنادارِ زندگی من ایجاد می‌کند؟» اگر پاسخ این پرسش در فضای عمومی غایب باشد، خبر به یک نویز پس‌زمینه فروکاسته می‌شود.
ما در ایران، در وضعیت پیچیده‌ی «نه جنگ و نه صلح» به سر می‌بریم؛ یک تعلیق فرساینده که برنامه‌ریزی بلندمدت را دشوار می‌سازد. همزمان، ما وارثان میراثی چند هزار ساله از حکمت، علم و فلسفه هستیم؛ از ابن‌سینا و خوارزمی تا دستاوردهای علمی معاصر. این پارادوکس، یک مسئولیت تاریخی ایجاد می‌کند. پرسش اصلی این است: رسانه‌های ما چگونه میان این وضعیت معلق سیاسی و آن افق بلند تمدنی پل می‌زنند؟ اگر خبر تنها بازتاب‌دهنده‌ی کنش‌های روزمره باشد، خطرِ فروکاستنِ افق تمدنی به بازه‌ی زمانیِ یک خبر ۲۴ ساعته، جدی است.
اینجاست که رسانه‌ی تحلیلی می‌تواند کارکردی تمدنی بیابد. راه برون‌رفت، صرفاً تغییر تاکتیک‌های اطلاع‌رسانی نیست، بلکه ارتقای مأموریت رسانه است. رسانه‌ای مانند نصر، فراتر از بازنشر، می‌تواند با پیوند دادن هر تصمیم به پیامدهای عینی آن در زندگی مردم، فراهم کردن میدانی برای گفت‌وگوی نقادانه میان دانشگاه، صنعت و حاکمیت، و نور تاباندن بر نمونه‌های موفق پیشرفت علمی و صنعتی در کشور، به‌ویژه در آذربایجان، به این مأموریت عمل کند.
ما امروز بیش از همیشه نیازمند آنیم که «کار خودمان را بکنیم» و در همه سطوح نظری، عملی، عقلانی و صنعتی قوی شویم. پرسش نهایی این است: آیا رسانه‌های ما می‌خواهند صرفاً گزارشگرِ رویداد باقی بمانند، یا به شریکِ جامعه در فهم بهتر زندگی و ساختن فردا تبدیل شوند؟
انتهای پیام/