رسالت سپید؛ شکوه التیام و حریم اعتماد

به گزارش نصر؛ پزشکی فقط ایستادن پشت میز معاینه، خواندن نتایج آزمایش یا تجویز دارو نیست؛ گاهی پزشک نخستین کسی است که اضطراب یک خانواده را می‌بیند، صدای نگرانی مادری را درباره تب کودک می‌شنود و در سخت‌ترین لحظه‌ها، میان بیمار و امید، پلی دوباره می‌سازد.
 در روزهایی که اطلاعات پزشکی با چند جست‌وجو در فضای مجازی در دسترس همگان قرار گرفته و اعتماد عمومی به یکی از سرمایه‌های مهم نظام سلامت تبدیل شده است، نقش پزشک بیش از همیشه به دانش تخصصی محدود نمی‌شود.
در روز پزشک، علی نیرپور) پزشک عمومی و رئیس مرکز بهداشت شرق شهرستان تبریز ( و ناصر رهبری) مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی تبریز( در گفت‌وگو با خبرنگار نصر، از جایگاه پزشک در زندگی فردی و اجتماعی مردم، ضرورت پاسداشت منزلت جامعه پزشکی، اهمیت همدلی در درمان و پیامدهای انتشار اطلاعات نادرست پزشکی سخن گفتند.
 

پزشک؛ همراه انسان از تولد تا سالمندی
علی نیرپور با تبریک روز پزشک به همکاران خود و گرامی‌داشت یاد شهدای سلامت، اظهار کرد: پزشک از آغاز زندگی انسان تا دوران کهولت، همراه مردم است و نقش وی تنها به درمان بیماری محدود نمی‌شود؛ بلکه پزشک بخشی از مسیر زندگی، آرامش و امنیت خانواده‌هاست.
وی افزود: جامعه پزشکی در کنار پرستاران و دیگر اعضای تیم سلامت، در بسیاری از دشوارترین روزها، به‌ویژه دوران همه‌گیری کرونا، بی‌وقفه در خدمت مردم بود و فداکاری‌های کادر درمان در آن روزها نباید فراموش شود.
 نیرپور با اشاره به دشواری‌های پیش روی پزشکان جوان گفت: پزشکان امروز با دغدغه‌های معیشتی، شغلی و رفاهی جدی مواجه هستند و مسئولان باید توجه بیشتری به شرایط این قشر داشته باشند؛ چراکه حمایت از جامعه پزشکی، در نهایت حمایت از سلامت مردم است.
ناصر رهبری نیز با تأکید بر اینکه سلامت نباید تنها در یک مناسبت خاص مورد توجه قرار گیرد، گفت: هر روز می‌تواند روز سلامت باشد و پزشکان در قالب تیم سلامت  ، در حوزه‌های بهداشت، درمان و آموزش، نقش مهمی در پیگیری و ارتقای شاخص‌های سلامت دارند.
وی افزود: تعیین مناسبت‌هایی مانند روز پزشک می‌تواند جامعه را نسبت به جایگاه پزشکان و اهمیت موضوع سلامت حساس کند و فرصتی برای بازخوانی مسئولیت‌های جامعه پزشکی فراهم آورد.
رهبری ادامه داد: پزشکان به دلیل جایگاه مرجعیتی که در جامعه دارند، تنها در حوزه درمان اثرگذار نیستند، بلکه می‌توانند در مسائل اجتماعی و فرهنگی نیز نقش‌آفرینی کنند و با توجه به اشتیاق  کودکان، نوجوانان و جوانان به شغل پزشگی، الگویی مناسب برای اقشار مختلف جامعه باشند.
به گفته وی، جامعه از پزشک انتظاراتی فراتر از درمان دارد و پزشک باید با همدردی، همفکری و همراهی با مردم، در حل مشکلاتی که بر سلامت فردی، خانوادگی و اجتماعی آنان اثر می‌گذارد، سهیم باشد.

رابطه پزشک و بیمار؛ پیوندی بر پایه اعتماد
نیرپور رابطه پزشک و بیمار را رابطه‌ای مقدس و مبتنی بر اعتماد دانست و گفت: حفظ این اعتماد وظیفه مشترک جامعه پزشکی، مسئولان و رسانه‌هاست. اگر اعتماد عمومی آسیب ببیند، روند درمان و همراهی مردم با نظام سلامت نیز با مشکل مواجه خواهد شد.
وی تأکید کرد: یک پزشک موفق، علاوه بر دانش علمی و مهارت حرفه‌ای، باید توانایی همدلی و برقراری ارتباط انسانی با بیمار را نیز داشته باشد و نگاه او معطوف به درمان بیمار و  نه صرفاً بیماری باشد.
رهبری نیز با بیان اینکه بسیاری از بیماری‌ها می‌توانند ریشه‌های اجتماعی، روحی یا ذهنی داشته باشند، اظهار کرد: پزشک باید پیش از هر چیز شرایط مراجعه‌کننده را درک کند، خود را جای او بگذارد و با گفت‌وگو و شنیدن درد دل بیمار، اعتماد او را جلب کند.
وی افزود: زمانی که اعتماد بیمار شکل بگیرد، توصیه‌های پزشکی، روند درمان و حتی دارو نیز تأثیر بیشتری خواهد داشت. به همین دلیل، ارتباط اخلاقی و انسانی بخشی از هویت حرفه‌ای پزشک است و نمی‌توان آن را از فرآیند درمان جدا کرد.
 

بیمار فراتر از یک پرونده پزشکی است
رهبری با اشاره به تأثیر بیماری بر خانواده گفت: اگر بیمار را تنها به‌عنوان یک فرد در نظر بگیریم، بیماری ممکن است عوارضی برای همان فرد داشته باشد؛ اما هر بیمار عضوی از خانواده است و خانواده نیز کوچک‌ترین واحد اجتماعی محسوب می‌شود، بنابراین بیماری یک نفر می‌تواند بر رفتار، آرامش، اقتصاد و روابط کل خانواده و نهایتاً جامعه اثر بگذارد.
وی ادامه داد: درمان بیمار، در بسیاری از موارد، به معنای کمک به سلامت یک خانواده و حتی بخشی از جامعه است. پزشک زمانی می‌تواند نقش خود را به‌درستی ایفا کند که این ابعاد را نیز در نظر بگیرد.
نیرپور نیز با اشاره به تجربه بیش از سه دهه فعالیت حرفه‌ای خود گفت: هر روز از بیماران چیز تازه‌ای می‌آموزم و لذت کمک به همنوع، پاداشی است که با هیچ چیز قابل مقایسه نیست.
وی افزود: نجات کودکی از تب و تشنج، بازگرداندن بیماری که دچار مسمومیت با گاز شده یا کمک به فردی که به دلیل بیماری قلبی یا مشکلات روحی، زندگی‌اش مختل شده است، از شیرین‌ترین تجربه‌های حرفه پزشکی به شمار می‌رود.

هوش مصنوعی و ضرورت بازگشت به مرجعیت علمی پزشک
گسترش اطلاعات پزشکی در فضای مجازی و استفاده مردم از هوش مصنوعی، بخش دیگری از این گفت‌وگو بود.
نیرپور با هشدار نسبت به انتشار توصیه‌های غیرعلمی در فضای مجازی گفت: اطلاعات پزشکی نادرست می‌تواند سلامت مردم را تهدید کند و رسانه‌ها باید در بازتاب مطالب حوزه سلامت، دقت علمی و نظر متخصصان را مبنا قرار دهند.
رهبری نیز در این زمینه اظهار کرد: ممکن است بیماران پس از دریافت برگه گزارش پاراکلینیک مثل جواب آزمایش، اعداد و اصطلاحات پزشکی را در فضای مجازی یا سامانه‌های هوش مصنوعی جست‌وجو کنند و بر اساس پاسخ دریافتی در باره سلامت خود تصمیم بگیرند، اما این اطلاعات به‌تنهایی برای تشخیص درست کافی نیست.
وی توضیح داد: نتایج آزمایش باید در کنار اطلاعاتی مانند شغل، میزان استرس، وزن، شرایط روحی و روانی، کیفیت خواب، وضعیت تغذیه و حتی رعایت ناشتایی بررسی شود. پزشک با کنار هم قرار دادن نتایج آزمایش، به ویژه معاینه بالینی، شرح حال و شرایط فرد، به یک جمع‌بندی درست می‌رسد و بر اساس آن راهکار درمانی ارائه می‌کند.
مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی تبریز تأکید کرد: فناوری و هوش مصنوعی می‌توانند مسیر دسترسی به اطلاعات را آسان‌تر کنند، اما نمی‌توان همه امور را به ماشین سپرد. برای تفسیر داده‌ها و تشکیل تصویر دقیق از وضعیت مراجعه‌کننده، حضور پزشک همچنان ضروری است.

ضرورت صیانت از منزلت جامعه پزشکی
رهبری با اشاره به نگاه‌های کلیشه‌ای نسبت به جامعه پزشکی گفت: در همه گروه‌های شغلی افراد خوب و بد وجود دارند و نباید عملکرد یک فرد یا یک مورد، معیار قضاوت درباره کل جامعه پزشکی قرار گیرد، بلکه کلیت آن در نظر گرفته شود.
وی افزود: جامعه باید بپذیرد که پزشکان از نیازهای اساسی و جدایی‌ناپذیر جامعه هستند و باید مورد حمایت قرار گیرند. اگر اعتماد عمومی نسبت به پزشکان کاهش یابد، این مسئله جدا از تاثیرات غیر مستقیم، به‌طور مستقیم بر روند درمان اثر منفی خواهد گذاشت.
رهبری خاطرنشان کرد: مسئولان باید شرایط و نیازهای گروه‌های مختلف خدمت‌رسان را از یکدیگر تفکیک کنند و همه را با یک نگاه نسنجند. هر اندازه مشاغل خدمت‌رسان و حرفه‌هایی که با جان و سلامت مردم ارتباط دارند، محترم شمرده شوند، نتیجه آن در نهایت به ارتقای سلامت آحاد جمعیت و جامعه منجر خواهد شد.
خدمت به مردم؛ مهم‌ترین معنای پزشکی
هر دو پزشک، خدمت به مردم را مهم‌ترین وجه حرفه پزشکی دانستند.
نیرپور بر ضرورت حمایت از پزشکان جوان و قدردانی از تلاش همه اعضای تیم سلامت تأکید کرد و رهبری نیز گفت: پزشکی با وجود دشواری‌های دوران آموزش، طرح، دوری از خانواده و فشارهای حرفه‌ای، مزایایی دارد که با مسائل مادی و زودگذر قابل مقایسه نیست.
رهبری افزود: خداوند این توفیق را نصیب پزشکان کرده است که در جایگاهی قرار گیرند که برای آرامش، آسایش و رفاه مردم خدمت کنند، بنابر این یکی از راه‌های شکرگزاری این نعمت، خدمت صادقانه به مردم و مراجعه‌کنندگان است.
رهبری در پایان گفت: اگر پزشک بتواند وسیله‌ای برای بازگرداندن آرامش و سلامت به مردم باشد، این بزرگ‌ترین پاداش حرفه اوست؛ پاداشی که ارزش آن از هر دستاورد مادی و زودگذر بیشتر است.
زهرا ژرفی مهر
انتهای پیام/