گفتگو با کارگردان نمایش باشیمداکی سسلر/
دوست داشتم تماشاگر خودش را در این ساختمان ببیند
1405/03/08 - 10:01 - کد خبر: 161809
نسخه چاپی
نصر: نمایش ترکی «باشیمداکی سسلر» به کارگردانی فرزین ریحانیراد، با محوریت زندگی در یک ساختمان پنجطبقه در تبریز و صداهایی که در آن جریان دارد، تلاشی است برای بازتاب قضاوتهای روزمره و دغدغههای نسل جوان.
به گزارش نصر، از همان دقایق ابتدایی حس کردم در طول نمایش قرار است با زندگی روزمره خودمانی مواجه باشم و صداهای اهالی روی صحنه را قرار است در سر خود و در صداهای ناخودآگاه جمعیمان جستجو کنم ؛ با همان دیالوگهای شیرین ترکی تبریز، با آدمهایی که انگار سالهاست در کوچه و بازار همین شهر، در اتوبوس ، در خانواده و همسایه و دوست و آشنا میشناسیمشان. آدمهایی که در یک ساختمان پنج طبقه زندگی میکنند، قضاوت میکنند، میشنوند، حرف درمیآورند و گاهی بیآنکه بدانند، زندگی دیگری را زیر و رو میکنند.
«باشیمداکی سسلر» تماشاگر را حدود ۷۰ دقیقه درگیر یک فضای معمایی و پرتعلیق نگه میدارد؛ فضایی آشنا از کافهها، خیابانها و فرهنگ زیستی تبریز که آرامآرام لایههایش کنار میرود و در پایان، حقیقتی را درباره صداهایی که همیشه در سر و زندگی آدمها جریان دارند و ما اغلب از تاثیر عمیقشان غافلیم، آشکار می کند.
نمایش ترکی «باشیمداکی سسلر» به نویسندگی اکبر شریعت و فرزین ریحانیراد و کارگردانی فرزین ریحانیراد، که از ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ در پلاتو استاد حمیدی مجتمع فرهنگی هنری ۲۹ بهمن روی صحنه رفته، روز جمعه، آخرین اجرای خود را تجربه خواهد کرد.
به همین بهانه، گفتوگویی با «فرزین ریحانیراد»، کارگردان این اثر نمایشی داشتم.
آقای ریحانی، ایده شکلگیری «باشیمداکی سسلر» از کجا شروع شد؟
این نمایش کاملاً به شکل کارگاهی شکل گرفت. درواقع ایده اولیه داخل یک کلاس و در گفتوگو با بچههای نسل زد تبریز به وجود آمد. دغدغهها، حرفها و نگاههای این نسل برای من مهم بود. قدمبهقدم جلو رفتیم، ایدهها اضافه شد و متن کمکم شکل گرفت. بعد از جنگ ۱۲ روزه شروع کردیم و با طراحی موقعیتهای بداهه کار را به پختگی اجرای عمومی رساندیم.

یکی از ویژگیهای نمایش، اشاره مستقیم به تبریز و لوکیشنهای شهری است. در این مورد بیشتر توضیح می دهید؟
دقیقاً. همیشه برای من مهم بوده که مخاطب حس کند این قصه در شهر خودش اتفاق میافتد. در خیلی از نمایشنامههای جهان، شهر و لوکیشن مشخص است اما در تبریز کمتر به این مسئله پرداخته شده. در «باشیمداکی سسلر» اسم کافهها، خیابان و فضاهای آشنای تبریز را میشنویم و مخاطب راحتتر ارتباط میگیرد. پیشتر هم در نمایش «زولپیدم» این تجربه را داشتم و بازخورد خوبی گرفته بودم.
در لایههای زیرین نمایش، مسئله قضاوت مردم هم پررنگ است. چرا این موضوع را انتخاب کردید؟
چون موضوعی است که همه ما با آن زندگی میکنیم. ما معمولاً خار را در چشم دیگری میبینیم اما تیر را در چشم خود نه! خیلی وقتها متوجه تاثیر حرفها و قضاوتهایمان بر زندگی آدمها نیستیم. البته در نمایش شعار یا مانیفست مستقیم نمیدهیم و همه چیز در دل داستان و روابط شخصیتها شکل گرفته است.
همکاری شما با اکبر شریعت که از نویسندگان خوب این شهر هستن، چطور شکل گرفت؟
این اولین همکاری رسمی ما بود اما رفاقت و همفکریمان ریشه قدیمی دارد. انسجام متن بیشتر با آقای شریعت بود و واقعاً کمک بزرگی برای شکلگیری اثر کردند. حتی از الان برای ادامه این مسیر و کارهای بعدی با همین گروه در حال گفتوگو هستیم.
بخش قابل توجهی از بازیگران نمایش، کار اولی هستند. این تجربه برای شما چطور بود؟
بسیار جذاب و البته سخت. ما ۱۲ بازیگر روی صحنه داریم که ۹ نفرشان کار اولی اند. این نمایش از صفر تا صد به شکل کارگاهی پیش رفت و همین فرایند برای من لذتبخش بود. اولین بار بود با این تعداد بازیگر تازهکار کار میکردم اما انگیزه و انرژیشان فوقالعاده بود و شیرینی این تجربه را برای من خیلی بیشتر از سختی های آن می سازد.

در مورد طراحی صحنه و فضای خالی اجرا بیشتر توضیح بدهید؟ چه شد که نمایش را از نظر موسیقی، نور و دکور، مینیمال ساختید؟
این هم برای خودم تجربه تازهای بود. دکور در فضای خالی با چند خط کشی و چند چهارپایه شکل گرفت و دست من برای فضاسازی باز بود. در نهایت چیزی که جذاب شد، نزدیکی حسی مخاطب با آن ساختمان بود. اینکه احساس میکرد این آدمها را میشناسد و این ساختمان میتواند در هر محلهای از تبریز باشد و این موضوع، بی نیاز به طراحی میزانسن پیچیده اتفاق می افتد.
با وجود شرایط سخت این روزهای جامعه، تاثیر اجرای تئاتر را چطور میبینید؟
من معتقدم اینکه چراغ تئاتر دوباره روشن شده و دوباره نمایش ها به روی صحنه می روند، قابل احترام است. تئاتر نباید حتی در شرایط سخت و جنگی متوقف شود. تئاتر فقط سرگرمی نیست؛ معنا، فرهنگ و ابعاد اجتماعی زیادی دارد اما
همین جنبه سرگرمی هم امروز بسیار مهم است. مطمئنا وسط این بمباران خبری و فشارهای روزمره، مردم نیاز دارند ساعتی نفس بکشند و حالشان عوض شود.
بازخورد مخاطبان نسبت به «باشیمداکی سسلر» تا امروز چطور بوده؟
خوشبختانه در نزدیک به بیست شب اجرا، نمایش ما فروش کامل داشت و بازخوردها عمدتاً مثبت بود. برای من خیلی مهم است که فقط اهالی تئاتر به سالن نیایند و دوست دارم عموم مردم مخاطب تئاتر شوند. نکته امیدوارکننده این بود که خانوادهها هم با نمایش ارتباط گرفتند و دغدغههای نسل Z را روی صحنه دیدند.
به عنوان هنرمندی که از نوجوانی وارد عرصه تئاتر شدید، تئاتر تبریز را چطور ارزیابی میکنید؟
تئاتر تبریز ظرفیت فوقالعادهای دارد اما موانع در آن کم نیست. با همه پتانسیل هنری جوان در این شهر، فرصت برای آنها کم است و در حوزه کارگردانی، نویسندگی و تجربهگرایی باید بیشتر به جوانان میدان داده شود. خوشبختانه نسل تازهای از هنرمندان وارد این فضا شدهاند که انگیزه بالایی دارند و با اصلاح شرایط و رفع موانع، تئاتر تبریز می تواند اوج بگیرد.
و در پایان؟
امیدوارم حمایت رسانه ها از تئاتر و هنرمندان آن، ادامه دار باشد. خبرنگاران، رسانهها و هنرمندان اگر کنار هم باشند، میتوانند کمک کنند تئاتر بیشتر دیده شود و فرهنگ آن جا افتاده تر شود. مردم با تمام خستگیها و شلوغی زندگیشان زمانی پیدا میکنند و به سالن میآیند. این اتفاق ارزشمند است و باید حفظ شود.
گفتنی است نمایش «باشیمداکی سسلر» به نویسندگی اکبر شریعت و فرزین ریحانیراد و کارگردانی فرزین ریحانیراد، در آخرین تمدید خود، روز جمعه ساعت ۱۹:۳۰ در پلاتو استاد حمیدی اجرا می شود.
انتهای پیام/
فائزه بنی نصرت