گفتگوی اختصاصی نصر به مناسبت روز جهانی هنرمند/
بهار رحیمیپور؛ بانویی که کودکان را با رویاهای رنگی پرورش می دهد
1405/08/03 - 15:04 - کد خبر: 171775
نسخه چاپی
نصر: جهان بکر و رنگارنگ کودکی، همواره نیاز به جهان بینی خلاق و روشن استادی دارد که در میان امواج تکرار و کلیشه های بی مفهوم روزگار، سرچشمه خلاقیت ذهن آنان را جوشان نگه دارد و رحیمی پور، یکی از آن اساتید در تبریز است.
به گزارش نصر، هربار که از نمایشگاه نقاشیهای هنرجویان نقش قلم بازدید می کنم، هر اثر را پنجرهای به جهان خیالانگیز کودکان می بینم که داستانی ناب را با حرکات مداد شمعی و قلم و مداد رنگی روایت می کنند چنانکه مشخصا از چشمه جوشان خلاقیت برآمده و منحصربهفرد است. «بهار رحیمیپور»، مربی و مدیر این آموزشگاه، ضمن بها دادن به رؤیاهای رنگی هنرمندان کوچکاش، کوشیده است این جهانهای تخیلی را از دیوارهای نمایشگاه فراتر ببرد و برای همیشه ماندگار کند. انتشار جلد دوم کتاب «مسیر رویای رنگی» در اواخر مهرماه امسال، تلاش او برای ثبت و ماندگار کردن نقاشیها و داستانهایی است که از ذهن کودکان برخاستهاند و نمونه مشابهی از آنها را نمیتوان در جایی دیگر یافت.
به مناسبت روز جهانی هنرمند، با «بهار رحیمیپور»که نگاهی متفاوت در پرورش خلاقیت نسل آینده هنرمندان این دیار دارد، گفتوگو کردهایم.
طبق تجربه ای که دارید، آیا آموزش نقاشی کودک را باید فراتر از آموزش چند تکنیک و رنگآمیزی دید؟
نقاشی کودک مقولهای بسیار پیچیده است که متأسفانه گاهی آن را ساده میگیرند. بعضیها تصور میکنند هر کسی که نقاشی بلد باشد، میتواند به کودکان هم نقاشی آموزش بدهد درحالیکه این حوزه، هم از نظر روانشناسی و هم از نظر جامعهشناسی، ظرافتهای خاص خودش را دارد. در آموزشگاه نقش قلم تلاش میکنیم بچهها در کنار یادگیری، فرصت تجربه کردن، خیالپردازی و بیان دنیای درونی خودشان را داشته باشند. برای من مهم است که هر کودک بتواند زبان شخصی خودش را در هنر پیدا کند.
پرورش این هنرمندان کوچک چه ویژگیهایی دارد؟
مربی کودک با مسئولیت و رسالت مهمی که بر عهده دارد، باید وجدان کاری داشته باشد تا بتواند کودک را در مسیر درستی هدایت کند. یک برخورد اشتباه یا یک قضاوت نادرست درباره اثر کودک، ممکن است او را به کلی از دنیای هنر دور کند به طوری که آن کودک سالها با هنر آشتی نکند. آموزش نقاشی به بزرگسالان از این نظر متفاوت است که فرد معمولاً با شناخت بیشتری از خواستهها و هدفهایش وارد کلاس میشود. اما کودکان در سنی هستند که سرچشمه خلاقیتشان هنوز در حال شکلگیری است. مربی نباید این رهایی و آزادی را از آنها بگیرد بلکه باید کمک کند بدون سرکوب تخیلشان، مسیر رشد و یادگیری را پیدا کنند.
هدف و دغدغه شما در مسیری که پیش گرفته اید چیست؟
برای من مهم است که بچهها از همان سالهای نخست بدانند خلاقیتشان ارزش دارد و میتوانند با جدیت مسیر هنری خود را ادامه دهند.
ایده انتشار کتاب «مسیر رویای رنگی» از کجا شکل گرفت و در مراسم ۲۹ مهرماه امسال چه اتفاقی افتاد؟
«مسیر رویای رنگی ۲» از یک دغدغه کوچک شروع شد. در نمایشگاههای ما، آثار بچهها کاملاً اصیل و حاصل دنیای ذهنی خودشان است و هر نقاشی، رؤیا و قصه مخصوص به خودش را دارد. اما نمایشگاهها معمولاً بیشتر از چند روز برپا نیستند و بعد از پایان آنها، آثار یا گوشهای از خانه میمانند یا بهمرور فراموش میشوند. ما میخواستیم به بچهها نشان بدهیم که آثار و داستانهایشان چقدر خاص و ارزشمند است. این نقاشیها کپی نیستند و نمیتوان نمونه آنها را در اینترنت پیدا کرد و هر کدام حاصل خلاقیت منحصربهفرد یک کودک است. از طرفی، دوست داشتیم سندی از خلاقیت و نگاه نسل امروز برای بچههای آینده این سرزمین باقی بگذاریم. سال گذشته، در شهریورماه، جلد اول کتاب را با آثار ۸۲ هنرجو منتشر کردیم و امسال نیز با همراهی ۸۲ هنرجوی دیگر، جلد دوم را به چاپ رساندیم. مراسم رونمایی این کتاب ۲۹ مهرماه برگزار شد و برای ما صرفاً معرفی یک کتاب نبود؛ فرصتی بود تا بچهها ببینند که آثارشان از همین سن ارزشمند است و میتواند در یک اثر ماندگار به ثبت برسد.

هنرجویانی که آثارشان در این مجموعه منتشر شده، چه گروه سنی دارند و آیا در زمینههای دیگری نیز فعالیت هنری داشتهاند؟
هنرمندان کوچک ما از چهار سال تا حدود ۱۲ و ۱۳ سال سن دارند و دورههای آموزشی خود را در آموزشگاه هنرهای تجسمی نقش قلم گذراندهاند. بسیاری از بچههایی که آثار و داستانهایشان در کتاب منتشر شده، در رویدادهای بینالمللی حضور داشتهاند و گواهینامههای بینالمللی مرتبط با نمایشگاهها و فعالیتهای هنری دریافت کردهاند. «سالاررضا محمدی»، نخبه کوچک آذربایجان نیز از هنرمندان این مجموعه است
انتشار جلد دوم کتاب چقدر زمان برد و چه مراحلی را پشت سر گذاشتید؟
این کار بسیار زمانبر است. از گردآوری آثار و داستانها تا ویرایش متنها، آمادهسازی و ادیت عکسها، طراحی جلد و طی کردن مراحل دریافت مجوز چاپ، زمان زیادی صرف میشود. تقریباً یک سال برای آمادهسازی چنین مجموعهای وقت میگذاریم. چاپ کتاب در شرایط فعلی نیز هزینه زیادی دارد و انجام این کار بدون حمایت مالی، دشواریهای خودش را دارد. بااینحال، چون آثار بچهها برایمان ارزشمند است، تصمیم گرفتیم این مسیر را ادامه بدهیم و اجازه ندهیم نقاشیها و داستانهایشان پس از پایان یک نمایشگاه به فراموشی سپرده شوند.
هدفتان از برگزاری مراسم رونمایی جداگانه و باشکوه چه بود؟
این مراسم برای من اهمیت زیادی داشت؛ چون میخواستم هنرجویان احساس کنند تلاششان دیده شده و آثارشان جدی گرفته میشود. باور دارم تشویق درست و بهموقع میتواند در اعتمادبهنفس کودکان و ادامه مسیر هنریشان تأثیرگذار باشد. آنها نباید منتظر بمانند تا در بزرگسالی هنرمند شناختهشدهای شوند. از همین امروز هم میتوانند صاحب اثر ارزشمند باشند. میتوانستیم کتابها را پس از تحویل از انتشارات، در آموزشگاه و بهصورت خصوصی به بچهها و خانوادههایشان اهدا کنیم اما میخواستیم آثار این کودکان در سطح شهر نیز دیده شود. با حمایت سازمان فرهنگی شهرداری و آقای نصیربیگی، امکان برگزاری مراسم رونمایی فراهم شد و ما نیز با هزینه خودمان تلاش کردیم برنامهای درخور ارزش کار بچهها برگزار کنیم.

کتاب در چه تعدادی منتشر شده و علاقهمندان چگونه میتوانند آن را تهیه کنند؟ آیا برای عرضه عمومی و همکاری با کتابفروشیها برنامهای دارید؟
در حال حاضر، ۱۰۰ جلد از کتاب چاپ شده و با انتشارات اختر همکاری کردهایم. هنوز همکاری مشخصی با کتابفروشیها برای عرضه این مجموعه نداشتهایم و ممکن است در صورت فراهم شدن شرایط، چاپ دوم نیز داشته باشیم. کتاب بهصورت نفیس، با جلد سخت و کاغذ گلاسه منتشر شده بنابراین هزینه تولید آن بالاست. متأسفانه حمایت مالی برای انتشار کتاب نداشتیم و نمیتوانستیم با اطمینان از فروش نسخهها، هزینه چاپ را تأمین کنیم. با وجود این مشکلات، برایمان مهم بود که آثار و داستانهای بچهها ماندگار شوند و این انگیزه باعث شد کار را به سرانجام برسانیم.
با توجه به اینکه جلد دوم نیز منتشر شده، آیا مسیر رویای رنگی ادامه خواهد داشت؟
بله، این مسیر ادامه دارد. جلد سوم «مسیر رویای رنگی» نیز آغاز شده و منتظریم گردآوری آثار تکمیل شود تا وارد مرحله چاپ شویم. هدف ما این است که فرصت ثبت و ماندگاری آثار برای هنرجویان بیشتری فراهم شود و بتوانیم بخشی از دنیای خلاق کودکان این سرزمین را برای سالهای آینده حفظ کنیم. برای من، هر کدام از این نقاشیها فقط یک اثر هنری نیست؛ روایتی از ذهن کودکی است که به شیوه خودش جهان را میبیند. اگر بتوانیم این نگاه را حفظ کنیم و به آن بها بدهیم، شاید سالها بعد همین صفحات رنگی یادآور روزهایی باشند که یک رؤیا برای نخستین بار فرصت دیده شدن پیدا کرد.
انتهای پیام/
فائزه بنی نصرت