به گزارش نصر، یک فعال محیط زیست در بیان راهکاری برای نجات اوضاع زیستی سگ ها و گربه های شهرمان و حل مسائل و مصائب موجود، نسخه ای پیچید که «باید اول حیوانات شهری را به رسمیت بشناسیم تا بتوانیم مشکلات را دقیق ببینیم و برای حل آنها، تلاش کنیم»
می خواهم از گربه‌های شهری بگویم که بخشی از زیست طبیعی بسیاری از پارک های کوچک و بزرگ هستند، یکی از محبوب ترین حیوانات دیار تبریز اند و این ارادت، ریشه در گذشته های دور دارد؛ آنجا که بر در و دیوار بازار تاریخی تبریز، درب ورود و خروج گربه ها مشخص است که بتوانند آزادانه در بازار بگردند و به شکار موش ها مشغول باشند. امروز هم که در هر گذرگاهی، گربه ای میبینی که به دست دخترکی خوش ذوق نوازش می شود... اما این سیر، وقتی معیوب می شود که غذا رسانی بی‌ضابطه و غیر مسئولانه، افزایش کنترل‌نشده جمعیت، نبود مراقبت دامپزشکی و رهاشدگی مدیریت شهری در این خصوص در کنار هم قرار می‌گیرند و نتیجه، دیگر هم‌زیستی انسان و حیوان به نظر نمی آید! این بحرانی است که هم حیوانات را به کام مرگ می‌کشاند و هم آسایش شهروندان را می‌گیرد.
 

اخیراً دغدغه باغ‌پارک امامی در خیابان پاستور برایمان مطرح شد؛ شکایت عاجزانه اهالی این محله اصیل تبریز، ما را به آن پارک کشاند که در فضای مجازی به «پارک گربه‌ها» شهرت پیدا کرده است؛ عنوانی که شاید در نگاه نخست تصویری از پناهگاهی امن بسازد ولی وضعیت مشاهده‌شده در این پارک، از واقعیتی به‌مراتب تلخ‌تر حکایت داشت. صحبت از جمعیتی بیش از ۳۰۰ گربه در یک پارک محلی است که اکثرا کور و چلاق و ناکوک هستند و بدون برخورداری از فضای مناسب، مراقبت مستمر و برنامه‌ای برای کنترل جمعیت، در محدودیتی محیطی چنان زندگی می‌کنند که هر از گاه به سرشان می زند تن نحیف و بیمارشان را به خیابان ببرند و خود را به کام مرگ بسپارند!!
مشاهدات میدانی ما و روایت اهالی از این پارک، تصویری نگران‌کننده از وضعیت سلامت حیوانات می سازد؛ گربه‌هایی با زخم‌های آشکار، بیماری‌های پوستی، ضعف جسمانی، آسیب‌های چشمی و حتی نقص عضو که مشخصاً بسیاری از آن‌ها بدون دسترسی به مراقبت درمانی رها شده‌اند. این وضعیت در حالی است که برخی افراد از محله‌های مختلف شهر، بدون توجه به ظرفیت محیط و پیامدهای این اقدام، گربه‌های بیشتری را به این پارک منتقل می‌کنند. حتی اهالی در خبری شوکه کننده، از وانتی با بار نزدیک به دویست گربه خبر دادند که از تهران! برای انتقال حیوانات به این پارک آمده بود و در مقاومت اهالی محل، راهش را کشید و بازگشت...
در پی گشتن و گفتگو در پارک، بقایای مرغ و غذاهای فاسدشدنی، سوسیس و دیگر مواد غذایی، در جای جای پارک و پیاده راه ها ریخته بود که فارغ از ظاهر زشت و ارزش غذایی صفر آنها، بوی نامطبوع و تجمع حشرات واقعا منزجر کننده بود و هیچ شکلی از حمایت را نمی شد از آن برداشت کرد! غذا رسانی که قرار است نشانه حمایت از حیوانات باشد، در این شرایط، به مشکلی در قالب وندالیسم تبدیل شده است! حمایت از حیوانات صرفاً به معنای سیر کردن شکم آن‌ها نیست؛ تأمین غذای مناسب، آب سالم، کنترل بیماری‌ها، عقیم‌سازی اصولی و فراهم کردن محیطی متناسب با تعداد حیوانات، اجزای جدایی‌ناپذیر این مسئولیت اجتماعی هستند.
از طرفی، «پارک امامی» یک باغ محلی و قدمت دار است و کوچک بودن محدوده داخلی آن در مقایسه با جمعیت بالای گربه‌ها باعث شده بخشی از آن‌ها برای جابه‌جایی و یافتن غذا به خیابان‌ و حتی محدوده خانه‌های مسکونی وارد شوند. به گفته اهالی، ورود گربه‌ها به پارکینگ‌ها و مواجهه با جنازه ی گاه و بیگاه آنها در اقصی نقاط آپارتمان، ترددشان در اطراف خودروها و مشاهده مکرر لاشه حیوانات در خیابان و باغچه ها، زندگی روزمره ساکنان را تحت تأثیر قرار داده است.

بوستان لاله تهران؛ گربه‌ها هستند و همزیستی با آنها دوست داشتنی است
در سفر چند روزه ای به تهران، مشاهده حضور طبیعی حیوانات شهری در بوستان لاله، علم حسرت را در دلم جنباند. درک کاملی از تفاوت های فرهنگی و مدیریتی ، مرا به علت شکل‌گیری این بحران در تبریز واقف کرد. بوستانی حدوداً ۳۵ هکتاری در منطقه ۶ تهران، با وجود حضور تعداد قابل توجهی گربه، همچنان کارکرد عمومی و تفریحی خود را حفظ کرده است و این موضوع برای من خبرنگار تبریزی، هزاران پرسش ساخت که در گفتگو با اهالی و نگهبان گوشه ای از بوستان، به پاسخ ها رسیدم و تصویری متفاوت از آنچه در باغ‌پارک امامی در جریان است برایم ترسیم شد.
 

حامیان حیوانات در بوستان لاله تهران، طبق گفته خود اهالی، همان افراد همیشه حاضر در پارک اند (نه دایه های مهربان تر از مادر از محلات دیگر) که به‌صورت گروهی به گربه‌ها رسیدگی و در حد توان برای تیمار و مراقبت از آن‌ها اقدام می‌کنند، بر روی گربه ها اسم می گذارند و با آنها آسایش چند ساعت طبیعت نشینی شان را تقسیم می کنند.
در کنار این ها، گویا نگهداری از فضای سبز و نظافت پارک با پیگیری مستمر نیروهای خدماتی و شهرداری منطقه انجام می‌شود که هیچ یک از اهالی، حتی نگهبان این پارک! نه تا بحال روحش با دیدن چندین جنازه بو گرفته گربه، خدشه دار شده و نه با بوی نامطبوع مدفوع و پسمانده های تلمبار شده غذاهای مانده، حالش به هم خورده و کیف اش ناکوک شده است!!
نگهبان بوستان لاله در تشریح وضعیت این پارک، از تجربه خدمت خودش گفت که در این مدت حتی با یک مورد لاشه گربه در محیط پارک و یا خیابان مواجه نشده است!! این روایت، برای من که با نگهبان خسته و مستاصل باغ پارک امامی هم صحبت شده بودم و از مسئولیت آسیب زا و آزارگری که به دوش گرفته بود، آگاه بودم، خیلی سنگین بود ... سخت بود تفاوت معنادار دو محیط را درک کرده و بپذیرم.
نگهبانی که من می شناسم، با زخم گربه‌ها زندگی می‌کند و تجربه اش، فاصله زیادی با تجربه همتای خود در بوستان لاله دارد. او از زخم‌ها و مشکلات پوستی بدن خود می‌گوید و از شرایطی که در محیط کارش با آن مواجه است. از لاشه گربه‌هایی که تقریباً هر روز در نقاط مختلف پارک پیدا می‌شوند و باید جمع‌آوری شوند و کسی جز او، این کار را به عهده نمی گیرد. در روز بارانی ای که به پارک رفته بودم، اولین مواجهه ام با نگهبان این پارک، به شکلی بود که در گذر از خیابان، او را دیدم که چهار لاشه کوچک و بزرگ گربه های خیسِ مرده را سوار بیل باغبانی اش کرده بود و خیلی کلافه، در حالی که زیر لب نق می زد و بر باعث و بانی این بلا، نفرین هایش ردیف می کرد، به سمت سطل زباله شهرداری می رفت. نگهبان می گفت حجم لاشه‌ها و نبود سازوکار مشخص برای دفع بهداشتی آنها، شرایطی ایجاد کرده که امکان دفن همه حیوانات تلف‌شده را ندارد و ناچار می‌شود آن‌ها را به سطل زباله های شهرداری منتقل کند. در این روایت، فارغ از اینکه مسئولیت مستقیم جمع‌آوری و دفن لاشه‌ها بر عهده کدام واحد شهرداری است، یک پرسش جدی درباره مدیریت پسماندهای زیستی و احتمال ایجاد مخاطرات بهداشتی در این محیط عمومی مطرح می‌شود چراکه لاشه حیوانات تلف‌شده، در صورت دفع غیراصولی، می‌تواند سلامت محیط و شهروندان را به خطر بیندازد. ضمن اینکه در این میان، نباید نگهبان پارک را که خود همه روزه در معرض چنین شرایطی قرار گرفته، مسئول حل بحرانی دانست که مدیریت آن نیازمند برنامه‌ریزی، تجهیزات، نیروی تخصصی و هماهنگی میان واحدهای مسئول شهری و دامپزشکی است!

شهرداری تبریز قرار است فقط تماشاگر باشد؟
چندین گزارش از این پارک و وضعیت حیوانات پیش از این منتشر شده و پاسخی از شهرداری دریافت نکردیم. در نگاه و تجربه این مدت من، شهرداری این منطقه نمی‌تواند با سپردن تمام بار این موضوع به چند شهروند دغدغه‌مند یا نگهبان پارک، از مسئولیت مدیریت فضای عمومی شانه خالی کند. مدیریت جمعیت حیوانات شهری، رسیدگی به وضعیت سلامت آن‌ها، نظارت بر غذا رسانی، جمع‌آوری اصولی لاشه‌ها و حفظ بهداشت محیط، موضوعاتی نیستند که بتوان آن‌ها را به اقدامات پراکنده و بدون نظارت واگذار کرد. شهرداری منطقه سه تبریز و مجموعه مدیریت شهری باید به این پرسش پاسخ دهند که باغ‌پارک امامی تا چه زمانی قرار است هزینه نبود برنامه‌ریزی را با جان گربه‌ها و آسایش ساکنان منطقه بپردازد؟
آیا قرار است همچنان جمعیت این حیوانات بدون هیچ سقف و برنامه‌ای افزایش پیدا کند تا خیابان‌های اطراف به محل تردد گربه‌های بیمار و آسیب‌دیده و خانه‌های مردم به پناهگاه ناخواسته آن‌ها تبدیل شود؟
آیا انتقال گربه‌ها به یک بوستان وسیع‌تر و متناسب با ظرفیت زیستی آن‌ها، همراه با برنامه‌ای اصولی برای کنترل جمعیت، عقیم‌سازی، درمان و پایش مستمر سلامتشان، در دستور کار مدیریت شهری قرار دارد؟ و اگر ندارد، چرا ندارد!؟
اگر امکان ساماندهی این جمعیت در باغ‌پارک امامی وجود ندارد، چرا برای انتقال اصولی بخشی از حیوانات به محیطی مناسب‌تر و مدیریت‌شده اقدام نمی‌شود؟ اگر هم قرار است این بوستان همچنان محل زیست آن‌ها باشد، چه کسی مسئولیت تأمین شرایط بهداشتی، درمانی و غذایی مناسب را بر عهده می‌گیرد؟ و مهم‌تر از همه، چرا هنوز برای جمع‌آوری به‌موقع و دفع بهداشتی لاشه حیوانات تلف‌شده، سازوکاری روشن و مسئولانه وجود ندارد؟!
به گزارش نصر، گربه‌ها به عنوان یکی از گروه های اصلی حیوانات شهری، مستحق زندگی در محیطی امن، برخورداری از غذای مناسب و دسترسی به درمان هستند، نه اینکه در محاصره غذاهای فاسد، بیماری، تصادف و مرگ رها شوند لذا شهرداری تبریز باید بالاخره مسئولیت این وضعیت را بپذیرد؛ چراکه نه حیوانات شهری ابزار سرگرمی و نمایش دغدغه‌مندی هستند و نه آسایش ساکنان یک محله را می‌توان قربانی حمایت‌های بی‌برنامه کرد. حمایت از حیوانات، بدون مسئولیت‌پذیری، فقط شکل دیگری از بحران و رها شدگی است...
انتهای پیام/