سلامتی/
نقش طلای خوراکی در سبد سلامت؛ سهم ۱۰ درصدی آذربایجانشرقی از تولید تخممرغ کشور
1405/07/17 - 15:05 - کد خبر: 170446
نصر: در حالی که جهان امروز با چالشهای امنیت غذایی و ضرورت دسترسی به پروتئینهای ارزانقیمت دستبهگریبان است، تخممرغ بهعنوان «طلای خوراکی» و کاملترین منبع پروتئین، جایگاه ویژهای در سبد سلامت یافته است؛ موضوعی که در آذربایجانشرقی با تکیه بر تولید ۱۰ درصدی کشور، پیوندی ناگسستنی میان اقتصاد دامپروری و سلامت عمومی برقرار کرده است.
به گزارش نصر، تخممرغ بهعنوان یکی از کاملترین، ارزانترین و در دسترسترین منابع پروتئینی حیوانی در جهان شناخته میشود. این ماده غذایی که به «بمب پروتئین» شهرت دارد، حاوی تمامی اسیدهای آمینه ضروری بدن، کولین (مفید برای سلامت مغز و حافظه)، ویتامینهای گروه B، D، و مواد معدنی حیاتی مانند سلنیوم و روی است. برخلاف تصورات قدیمی در مورد ارتباط آن با کلسترول خون، مطالعات جدید علمی نشان دادهاند که مصرف منظم تخممرغ نهتنها خطری برای قلب ندارد، بلکه در تقویت سیستم ایمنی، حفظ توده عضلانی و سلامت چشم نقش بسزایی ایفا میکند. «روز جهانی تخممرغ» فرصتی است تا با گذر از باورهای غلط، جایگاه این منبع حیاتی را در الگوی تغذیه سالم ایرانیان بازتعریف کرد.
دکتر فرزاد نجفی، متخصص تغذیه و عضو هیئت علمی دانشگاه، با تأکید بر اینکه ارزش تغذیهای تخممرغ فراتر از تأمین ساده کالری است، اظهار میکند: زرده تخممرغ منبع غنی از ماده حیاتی کولین است؛ مادهای که پیشساز استیلکولین در مغز به شمار میرود و نقشی بنیادین در رشد حافظه، تقویت تمرکز کودکان و بهبود عملکرد سیستم عصبی جنین در دوران بارداری دارد. افزون بر این، وجود رنگدانههای کاروتنوئیدی مانند لوتئین و زآگزانتین سبب شده تا تخممرغ به یک سپر محافظ طبیعی در برابر دژنراسیون ماکولا (تخریب لکه زرد شبکیه) و آبمروارید چشم بدل شود.
این کارشناس تغذیه با اشاره به دگرگونی نگرشهای علمی پیرامون کلسترول تخممرغ میافزاید: برای سالهای متمادی سایه ترسی بیاساس در جامعه وجود داشت مبنی بر اینکه مصرف روزانه تخممرغ سبب بروز بیماریهای قلبی-عروقی میشود. با این حال، یافتههای پزشکی نوین در دهه اخیر به اثبات رساندهاند که کلسترول رژیمی تخممرغ در اغلب افراد تأثیر منفی بر سطح کلسترول بد خون (LDL) ندارد، بلکه با افزایش سطح کلسترول خوب (HDL)، نسبت پروفایل لیپیدی بدن را تعدیل میکند. در همین راستا، پیام کلیدی سازمان بهداشت جهانی مبنی بر این است که یک فرد بالغ و سالم میتواند با آسودگی خیال روزانه یک عدد تخممرغ مصرف کند؛ رویکردی که باید بهویژه در الگوهای تغذیه دانشآموزی و سنین رشد نهادینه شود.
نگاهی به آمار و ارقام تولید در آذربایجانشرقی نشان میدهد که این استان با تکیه بر زیرساختهای صنعتی و واحدهای مدرن پرورش طیور، نهتنها خودکفاست، بلکه نقشی کلیدی در تأمین امنیت غذایی شمالغرب کشور بر عهده دارد.
آذربایجانشرقی در مدار خودکفایی؛ تولید بیش از ۲ برابر میانگین کشوری
فراتر از ابعاد بهداشتی و تغذیهای، صنعت پرورش طیور آذربایجانشرقی در شاخه مرغ تخمگذار نمونهای برجسته از مزیتهای اقلیمی و سرمایهگذاری صنعتی در این پهنه از شمالغرب است. بر اساس آمار اعلام شده توسط معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان، هماکنون بیش از ۲۱۱ واحد مرغداری تخمگذار با ظرفیت افزون بر ۱۰ میلیون قطعه گله تخمگذار در این دیار فعال هستند که خروجی آن تولید سالانه افزون بر ۱۱۳ هزار تن تخممرغ خوراکی و قرار گرفتن در جایگاه چهارم کشور است.
صمد زمانزاد قویدل، در تشریح تراز تولید و مصرف منطقه یادآور میشود: سرانه تولید تخممرغ در کشور حدود ۱۲.۵ کیلوگرم است، اما این رقم در آذربایجانشرقی به ۲۴.۴ کیلوگرم، یعنی تقریباً ۲ برابر میانگین کشوری میرسد. از سوی دیگر، با توجه به اینکه سرانه مصرف استانی حدود ۱۵.۳ کیلوگرم ثبت شده، استان سالانه با مازاد تولیدی نزدیک به ۳۵ تا ۴۰ هزار تن روبهرو است؛ ظرفیتی قابلملاحظه که نه تنها استانهای همجوار را تغذیه میکند، بلکه مجالی برای نقشآفرینی مؤثر در سبد صادرات غیرنفتی کشور به کشورهای همسایه فراهم می کند.
صنعت تخممرغ در آذربایجانشرقی تنها محدود به تولید فلهای نیست؛ بلکه زنجیرهای از ارزش افزوده را نیز در بر میگیرد. با استقرار بزرگترین واحدهای فرآوری تخممرغ در استان، زمینه برای تولید مایع و پودر تخممرغ فراهم شده است؛ محصولاتی که ماده اولیه حیاتی برای صنعت شیرینی، شکلات و صنایع غذایی تبریز محسوب میشوند. این اکوسیستم تولیدی هماکنون برای بیش از ۱,۸۰۰ نفر بهصورت مستقیم و ۶,۵۰۰ نفر بهصورت غیرمستقیم اشتغال ایجاد کرده است.
برآیند اظهارات کارشناسان سلامت و تولید نشان میدهد که تخممرغ در آذربایجانشرقی یک مقوله تکبعدی نیست؛ بلکه پیوندی ناگسستنی میان اقتصاد دامپروری، صنعت تبدیلی و سلامت عمومی جامعه برقرار کرده است. بزرگداشت این مناسبت، یادآور مسئولیتی دوگانه است: از یک سو ارتقای آگاهی جامعه نسبت به مزایای انکارناپذیر مصرف منظم این معجزه تغذیهای، و از سوی دیگر صیانت از پایههای تولید صنعتی استانی که در صف نخست تأمین امنیت غذایی ایران گام برمیدارد.
انتهای پیام/