این ماجرا مرا یاد پول‌توجیبی‌های دهه‌شصتی می‌اندازد؛ با شعارهای شیرینِ «پول‌هایت را جمع کن» ما را به ریاضت عادت می‌دادند تا یک روز قلک را بشکنیم. اما لحظه‌ی شکستن قلک، همیشه یک چرخش داشت: «فعلاً قرض بده، بعداً برایت می‌خریم.» و آن «بعداً»ها خیلی وقت‌ها هرگز نمی‌آمد.
حالا هم پیام آشناست: «جمع کن، تحمل کن، به آینده فکر کن.» اما بازنشسته‌ای که با هزینه‌ی درمان، اجاره و معیشت دست‌وپنجه نرم می‌کند، چقدر مگر حقوق دارد که امروز را زندگی نکند؟ و چقدر باید به امید فردایی نامعلوم پس‌انداز کند؟
در اقتصاد تورمی، «قیمت ثابت» فقط امتیاز نیست؛ یک ابزار سیاستی هم هست: جمع‌کردن نقدینگی خرد از کف بازار، مدیریت تقاضای هیجانی و کم‌کردن فشار روانی جامعه—بی‌آنکه دولت هزینه‌ی پایدارِ افزایش حقوق‌ها را بپردازد. برای بازنشسته جذاب است چون درآمدش ثابت است و از آب رفتن پول می‌ترسد. برای سیاست‌گذار هم جذاب است چون حقوقِ ماهانه یکی از منظم‌ترین جریان‌های پولی است؛ اگر به مسیر رسمی هدایت شود، بخشی از تقاضای بازار آزاد کانالیزه می‌شود.
و مهم‌تر: «قیمت ثابت» یعنی معامله‌ی ریسک؛ اگر طلا بالا برود، سود حس می‌شود؛ اگر پایین بیاید یا بازار در رکود بماند، قسط می‌ماند و خرج‌های ثابت.
این طرح می‌تواند برای بعضی‌ها سپر تورم باشد، اما برای خیلی‌ها هم «قفل شدن حقوق» است. بازنشسته دوباره همان نقش قدیمی را بازی می‌کند: امانت‌دار پولی که اختیار نهایی‌اش همیشه جای دیگری است.
شما اگر بازنشسته بودید، وارد این طرح می‌شدید یا نه؟ چرا؟

به قلم وحیده برزگر
انتهای پیام/