به گزارش نصر،  افزایش یا کاهش اشتها و ولع به غذا در زمانی که شرایط زندگی، خطرات و تهدیدها متفاوت بود، در طبیعت مکانیزمی برای آمادگی در برابر کمبود منابع غذایی یا فرار محسوب می‌شد، اما امروزه این عملکرد، در صورت عدم آگاهی می‌تواند کیفیت زندگی و سلامتی انسان مدرن را در کوتاه مدت و بلند مدت دچار مشکل کند. بر همین اساس گفتگویی داشتیم با دکتر حسین حقائی، متخصص تغذیه و رژیم درمانی و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم‌پزشکی تبریز تا در مورد بایدها و نبایدهای تغذیه در دوران بحران و شرایط جنگی مطلع شویم. 

حقائی با اشاره به تفاوت پاسخ فیزیولوژیک بدن افراد به استرس در اثر تغییرات سیستم هورمونی، آنها را در دو گروه کورتیزولی و اپی‌نفرینی طبقه کرده و افزود: افرادی که دچار پرخوری عصبی می‌شوند کورتیزولی و آنهایی که اشتهای خود را از دست می‌دهند اپی‌نفرینی هستند، در این دسته سیستم سمپاتیک تحریک شده و دریافت غذا متوقف می‌شود. در مقابل افرادی که با افزایش ترشح کورتیزول مواجه هستند، تمایل بیشتری به مصرف شیرینی پیدا می‌کنند. 
وی با هشدار در مورد شکل‌گیری سیکل معیوب در بدن تشریح کرد: تمایل به مصرف شیرینی به خصوص قندهای ساده، باعث ایجاد یک چرخه معیوب در بدن می‌شود. به این صورت که افراد به علت تغییراتی که حاصل شده، به خوردن مواد قندی روی می‌آورند، با افزایش دریافت قند، ترشح انسولین افزایش پیدا کرده و این افزایش باعث افت سریع قند و تمایل مجدد به مصرف شیرینی‌جات می‌شود. تکرار مکرر این چرخه تهدیدی جدی برای سلامتی به دنبال خواهد داشت. 
مطالعات نشان می‌دهد سبزیجات، میوه‌ها، روغن نارگیل یا روغن زیتون، آجیل، دانه‌ها، منابع پروتئینی با چربی پایین مانند تخم‌مرغ، ماهی و گوشت گاو تغذیه‌ شده با علف، به همراه غذاهای پروبیوتیک مانند ماست، کفیر و سبزیجات پرورشی جزو سودمندترین غذاها برای کاهش سطح کورتیزول و ثابت نگه داشتن قند خون هستند.
بر همین اساس این متخصص تغذیه پیشنهاد می‌کند: افرادی که دچار پرخوری عصبی می‌شوند، همواره سبزیجات در دسترس داشته باشند تا هنگام ایجاد تمایل به دریافت مواد غذایی، با استفاده از سبزیجات خود را از عوارض بعدی مانند چاقی و اضافه وزن در امان نگه دارند. سبزیجات به علت داشتن انرژی منفی و نیاز بیشتر بدن به انرژی برای انجام مراحل هضم، جذب و دفع سبزیجات، در این امر سودمند واقع می‌شوند.
وی افزود: استفاده از شیرین‌کننده‌های مصنوعی که فاقد انرژی بوده و صرفاً احساس دریافت شیرینی را در ذهن شبیه‌سازی می‌کنند نیز می‌تواند کمک کننده باشد. 
گزارش نصر می‌افزاید: با افزایش شهرنشینی، تغییرات محیطی، دسترسی آسان به مواد غذایی، تغییرات جمعیتی و الگویی که در طی چند دهه اخیر ایجاد شده، امروزه دو سوم جمعیت دنیا دچار اضافه وزن و چاقی هستند و کشور ما نیز از این قاعده مستثنی نیست بنابراین به منظور پیشگیری از بروز مشکلات سلامتی مدیریت کالری یا انرژی در این شرایط الزامی است. 
محققان مدت زمان لازم برای ارسال پیام سیری به مغز را 20 دقیقه عنوان می‌کنند، بنابراین مدیریت زمان هنگام دریافت غذا می‌تواند راهکار مناسب دیگری در این زمینه باشد. 
حقائی در این باره افزود: یکی از اصولی که در برنامه غذایی باید رعایت شود، مدیریت کالری است. خوشبختانه شاخص در دسترس و قابل کنترلی برای همه افراد وجود دارد و آن وزن است. توجه به تغییرات وزن می‌تواند معیاری مناسب برای رصد وضعیت سلامتی و اقدام مناسب و به موقع باشد. 
وی همچنین با اشاره به هرم غذایی، به رعایت برنامه‌ تغذیه‌ای سالم در شرایط عادی و بحرانی تأکید کرد و رعایت 5 اصل کفایت، تعادل، تنوع، مدیریت کالری و میانه‌روی را در استفاده روزانه از گروه‌های غذایی اصلی ضروری دانست. 
حقائی در پایان لزوم توجه ویژه به گروه‌های آسیب‌پذیر را حیاتی دانسته و گفت: در بین گروه های سنی و جنسی بعضی افراد در گروه آسیب پذیر قرار می‌گیرند. کودکان زیر پنج سال، نوجوانان، مادران باردار و شیرده، افراد معلول و سالمندان جزو این دسته قرار می‌گیرند و در شرایط بحرانی ضروری است که از جهت تأمین مواد غذایی مورد توجه ویژه واقع شوند.
انتهای پیام/