گزارش /
نسخه بهاره محققان دیم برای نجات گندم
1404/12/04 - 14:16 - کد خبر: 156612
نصر: پژوهشگر و عضو هیأت علمی مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، با اشاره به شرایط اقلیمی کشور، توصیههای فنی مهمی برای بهبود کشت گندم در دیمزارها ارائه کرد که معطوف به دو حوزه استفاده از کود و جبران تأخیر رشد این محصول است و برای اوایل بهار اهمیت ویژهای دارد.
به گزارش نصر،ولی فیضیاصل روز دوشنبه در گفتوگویی، تأخیر در رشد گندم در اوایل بهار را از مشکلات مهم دیمزارهای ایران عنوان کرد و گفت: برای جبران تأخیر رشد در دیمزارهای گندم، استفاده از محلولپاشیهای توصیهشده توسط مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم، بهویژه همزمان با کنترل علفهای هرز مزارع، بسیار مؤثر است؛ زیرا احتمال تأخیر در فاز رشد گندم در مناطق دیمی و کرپه شدن آن بیشتر است.
وی افزود: در مزارعی که با تأخیر رشد مواجه هستند، انجام محلولپاشی اوره با غلظت ۲ درصد بههمراه سولفات روی به میزان سه در هزار، در مرحله تکمیل پنجه تا تشکیل دو گره، به مقدار ۴۰۰ تا ۵۰۰ لیتر در هکتار توصیه میشود.
فیضیاصل یادآور شد: برای تهیه ۵۰۰ لیتر محلول، ۱۰ کیلوگرم اوره بههمراه یکونیم کیلوگرم سولفات روی مورد نیاز است و این محلولپاشی تنها در صورتی مؤثر خواهد بود که رطوبت پای بوته حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد ظرفیت زراعی باشد.
وی با بیان اینکه استفاده از علفکشها برای کنترل علفهای هرز در دیمزارها باعث کندی رشد گندم میشود، اضافه کرد: برای جبران این کاهش رشد، توصیه میشود همراه با علفکشهای مورد استفاده در گندم دیم، از کود سولفات آمونیوم به میزان ۳ تا ۴ کیلوگرم در هکتار استفاده شود.
این محقق دیم کشور درباره مزارعی که در زمان کاشت کود فسفری دریافت نکردهاند نیز گفت: با توجه به اینکه اغلب ارقام گندم دیم کارایی بالایی در جذب فسفر خاک دارند، این مزارع نیاز به مدیریت خاصی برای تأمین فسفر در مراحل بعدی ندارند؛ زیرا گندم دیم با دریافت کود پایه نیتروژنی و از طریق گسترش ریشه و تشکیل ریزوشیت، میتواند فسفر مورد نیاز خود را از خاک تأمین کرده و عملکرد مطلوبی داشته باشد.
فیضیاصل تأکید کرد: این موضوع به معنای حذف مصرف کود فسفری در زمان کاشت نیست، چراکه فسفر نقش فیزیولوژیکی و متابولیکی مهمی در گیاه دارد و از عناصر کلیدی در تولید کمی و کیفی محصول به شمار میرود؛ اما تأمین آن در مراحل پس از کاشت برای گندم دیم چندان مؤثر نخواهد بود.

دکتر ولی فیضی اصل
استفاده از کود سرک در اواخر اسفند، مشروط به بارندگی مؤثر
پژوهشگر مروج ارشد مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم با تأکید بر اهمیت توصیههای فنی مربوط به مصرف کود سرک (نیتروژنی) در دیمزارهای گندم گفت: مصرف زودهنگام کود سرک اوره در اواخر اسفند، تنها در صورت وقوع بارندگی مؤثر به میزان ۲۰ تا ۳۰ میلیمتر طی دو تا سه روز متوالی امکانپذیر است؛ در غیر این صورت، موجب خسارت شدید به مزارع گندم دیم خواهد شد.
وی با اشاره به گزارشهای سازمان هواشناسی مبنی بر کاهش بارندگیها در اواخر زمستان و احتمال تداوم آن در اوایل بهار سال ۱۴۰۵، بههمراه افزایش غیرمعمول دما، افزود: بر این اساس، بهرهبرداران باید مصرف کود سرک اوره را دقیقاً مطابق دستورالعمل فنی مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم انجام دهند.
فیضیاصل ادامه داد: متأسفانه هر سال مصرف مقادیر زیاد و دیرهنگام کود سرک، بهویژه در شرایط تغییرات اقلیمی، موجب تشدید تنش رطوبتی، گیاهسوزی و حتی نابودی مزارع گندم دیم در استانهای مختلف میشود و این اثرات در شرایط اقلیمی نامناسب، شدت بیشتری مییابد.
وی توصیه کرد: در مزارعی که ۸۰ درصد نیاز نیتروژنی گندم دیم همزمان با کاشت تأمین شده است (بهطور میانگین ۷۵ تا ۱۰۰ کیلوگرم اوره در هکتار)، از مصرف کود سرک خودداری شود.
فیضیاصل افزود: در مزارعی که همزمان با کاشت، کود اوره مصرف نشده یا میزان مصرف کمتر از ۵۰ کیلوگرم در هکتار بوده است، در صورت پیشبینی بارندگی مؤثر بیش از ۲۰ میلیمتر، حداکثر ۲۵ کیلوگرم اوره در هکتار در اسفندماه مصرف شود.
وی خاطرنشان کرد: پس از دهه اول فروردینماه، به هیچ عنوان نباید کود سرک اوره برای گندم دیم مصرف شود.
به گزارش ایرنا، مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، وابسته به سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، در سال ۱۳۷۲ و بر اساس ضوابط تشکیلاتی تبصره ۳۳ قانون برنامه دوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی کشور، در مراغه تأسیس شد.
این مؤسسه فعالیتهای خود را از سال ۱۳۴۳ بهعنوان ایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم آغاز کرد و در سال ۱۳۷۱ بهطور رسمی بهعنوان مؤسسهای مستقل به فعالیت خود ادامه داد. در حال حاضر، این مؤسسه در پنج ایستگاه اصلی و ۱۲ ایستگاه فرعی در مناطق مختلف اگروکلیماتیک سردسیری، گرمسیری، نیمهسردسیری و معتدل دیم کشور فعالیت دارد.
ستاد مرکزی این مؤسسه در شهرستان مراغه و معاونت آن در سرارود کرمانشاه مستقر است. مأموریت اصلی مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، افزایش بهرهوری تولید در زراعت دیم کشور است که در پنج حوزه پژوهشهای کاربردی، مدیریت منابع ژنتیکی، آموزش و ترویج، تولید محصولات و دستاوردهای فناورانه و مشارکت در برنامههای اجرایی دنبال میشود.
انتهای یپام/